Ngữ Pháp Nâng cao

Cấu trúc câu chẻ (Cleft Sentences) để nhấn mạnh trong Speaking và Writing

Bài học hướng dẫn cách sử dụng các dạng câu chẻ (It-clefts, Wh-clefts, All-clefts) để tạo điểm nhấn trong giao tiếp và bài viết tiếng Anh dành cho học sinh nâng cao.

Cấu trúc câu chẻ (Cleft Sentences) là gì?

Trong tiếng Anh, khi bạn muốn đưa một thành phần cụ thể vào spotlight (điểm nhấn) nhằm gây sự chú ý hoặc làm rõ thông tin, chúng ta dùng cấu trúc câu chẻ (Cleft Sentences). Từ "cleft" có nghĩa là bị chia đôi: một câu đơn thông thường sẽ được tách làm hai mệnh đề để nhấn mạnh phần quan trọng nhất.

Các dạng câu chẻ phổ biến trong Speaking và Writing

• It-clefts (Nhấn mạnh với It): Đây là dạng phổ biến nhất. Cấu trúc tổng quát: It + is/was + [thành phần nhấn mạnh] + that/who + [phần còn lại].
  • Nhấn mạnh chủ ngữ: It was this crucial advice that saved my final project. (Chính lời khuyên cốt yếu này đã cứu bài dự án cuối kỳ của tôi.)
  • Nhấn mạnh tân ngữ: It is Korean street food that my sister craves every weekend. (Chính món ăn đường phố Hàn Quốc là thứ mà em gái tôi thèm mỗi cuối tuần.)
  • Nhấn mạnh trạng ngữ: It is precisely because of hard work that he got top marks. (Chính xác là nhờ sự chăm chỉ mà anh ấy đạt điểm cao nhất.)
• Wh-clefts / Pseudo-clefts (Nhấn mạnh với Wh-): Dùng mệnh đề quan hệ bắt đầu bằng What để nhấn mạnh hành động hoặc sự việc. Cấu trúc: What + S + V + is/was + [thành phần nhấn mạnh].
  • Nhấn mạnh hành động/sự việc: What distracts students during self-study is non-stop phone notifications. (Thứ làm học sinh xao nhãng trong lúc tự học là thông báo điện thoại liên tục.)
  • Nhấn mạnh nội dung: What spreads fast on social media is harmful gossip. (Thứ lan truyền nhanh trên mạng xã hội là những tin đồn nhảm có hại.)
• All-clefts (Nhấn mạnh với All): Dùng All với nghĩa "điều duy nhất". Cấu trúc: All (that) + S + V + is/was + [thành phần nhấn mạnh].
  • Ví dụ: All I want for this Sunday is to sleep in without setting an alarm. (Tất cả những gì tôi muốn cho Chủ nhật này là ngủ nướng mà không cần đặt báo thức.)

Lưu ý các lỗi học sinh Việt Nam thường mắc

• Dùng nhầm đại từ "which" trong It-cleft: Học sinh hay có thói quen dùng which khi nhấn mạnh sự vật/sự việc. Trong câu chẻ It-cleft, quy tắc chuẩn là dùng that (hoặc who cho người). Ví dụ sai: It was that fake news which misled many teens. -> Ví dụ đúng: It was that fake news that misled many teens. (Chính tin giả đó đã làm nhiều bạn trẻ hiểu nhầm.)
• Không đồng nhất thì của động từ "be": Động từ be ở đầu câu chẻ phải chia theo thì của mệnh đề chính. Ví dụ sai: It is last night that I did the research. -> Ví dụ đúng: It was last night that I did the research.
• Lặp từ thừa (Redundant pronouns): Không thêm đại từ thế vào sau that/who. Ví dụ sai: It was my friend who he won the game. -> Ví dụ đúng: It was my friend who won the game.