Cấu trúc song song (Parallelism) trong văn viết học thuật
Nắm vững nguyên tắc cấu trúc song song để viết các câu văn cân đối, mạch lạc và chuẩn mực trong môi trường học thuật lẫn giao tiếp cao cấp.
1. Cấu trúc song song (Parallelism) là gì và tại sao lại cần thiết?
Cấu trúc song song (Parallelism) là việc sử dụng các hình thức ngữ pháp giống nhau cho các từ, cụm từ hoặc mệnh đề có cùng vai trò trong một câu. Việc duy trì sự đồng nhất này giúp bài viết cân đối, mạch lạc và chuyên nghiệp hơn, tránh gây cảm giác khập khiễng cho người đọc.
Hãy so sánh hai câu sau:
Không song song: Healthy habits include eating fresh fruit, doing exercise, and to drink enough water.
Song song: Healthy habits include eating fresh fruit, doing exercise, and drinking enough water.
2. Khi nào chúng ta cần áp dụng cấu trúc song song?
Trong văn viết học thuật cũng như giao tiếp trang trọng, cấu trúc song song được áp dụng phổ biến ở ba trường hợp chính sau:
- Với liên từ kết hợp (and, or, but): Các thành phần nối với nhau phải cùng từ loại hoặc cùng hình thái (danh từ nối danh từ, V-ing nối V-ing).
- Với liên từ sóng đôi (both...and, not only...but also, either...or): Cấu trúc ngữ pháp đứng ngay sau mỗi phần của cặp liên từ phải giống hệt nhau.
- Trong các phép so sánh (than, as well as): Hai đối tượng được đem ra so sánh cần tương đương về mặt ngữ pháp.
| Loại cấu trúc | Chưa đúng (Unbalanced) | Đúng (Parallel) |
|---|---|---|
| Liên từ sóng đôi | The family enjoyed not only hiking in the forest but also enjoyed swimming. | The family enjoyed not only hiking in the forest but also swimming in the lake. |
| Phép so sánh | Riding a bike is more enjoyable than to walk. | Riding a bike is more enjoyable than walking. |
3. Lưu ý lỗi người Việt thường mắc phải khi dùng Parallelism
Người học tiếng Anh tại Việt Nam hay mắc một số lỗi mất song song do ảnh hưởng từ thói quen tư duy tiếng Việt:
- Trộn lẫn dạng động từ: Thường kết hợp V-ing với to-Infinitive trong cùng một danh sách liệt kê sở thích hoặc thói quen.
- Đặt lệch vị trí cặp liên từ sóng đôi: Ví dụ viết "He not only likes music but also sports" (lệch giữa động từ + danh từ) thay vì "He likes not only music but also sports" (cùng nối 2 danh từ).
- Không đồng nhất cấu trúc mệnh đề: Nối một danh từ đơn lẻ với một mệnh đề dài trong chuỗi liệt kê.